Gia công yến là gì? Vì sao doanh nghiệp cần hiểu đúng?

Gia công yến (OEM/ODM) là việc doanh nghiệp đặt nhà máy sản xuất các sản phẩm yến (nước yến, tổ yến tinh chế, yến sấy, yến chưng…) theo thương hiệu riêng.

Nhưng gia công yến KHÔNG chỉ là “làm ra sản phẩm”, gia công yến thực chất là chuyển hóa tổ yến thô thành tài sản thương hiệu; tạo chuỗi giá trị pháp lý, chất lượng và thương mại; quyết định khả năng bán lẻ - phân phối - xuất khẩu chính ngạch. 

Những sai lầm phổ biến: Doanh nghiệp chọn các đơn vị gia công theo giá rẻ, không uy tín dẫn đến việc khó kiểm soát chất lượng; không truy xuất nguồn gốc yến rõ ràng; không đảm bảo được chất lượng đồng đều sẽ bị loại khỏi hệ thống xuất khẩu.

Hành lang pháp lý: Nền móng bắt buộc khi gia công yến

1. Truy xuất nguồn gốc của sản phẩm yến

Theo Nghị định 13/2020/NĐ-CP hướng dẫn Luật Chăn nuôi, cơ sở nuôi và sơ chế yến bắt buộc có hồ sơ ghi chép và lưu trữ thông tin về hoạt động nuôi, sơ chế, bảo quản tổ yến bảo đảm truy xuất được nguồn gốc sản phẩm.

⧫ Sản phẩm yến hợp pháp bắt buộc truy xuất được từ nhà yến.

⧫ Gia công không có hồ sơ nguồn gốc = rủi ro pháp lý + không xuất khẩu được.

→ Đây là cơ sở để chống yến giả, không đảm bảo chất lượng; được cấp chứng thư xuất khẩu; được phân phối vào những chuỗi lớn và Thương Mại Điện Tử.

2. Mã số nhà yến và dữ liệu quốc gia 

Nhà yến phải được:

• Kê khai hoạt động với UBND cấp xã

• Cấp mã số định danh cơ sở nuôi yến

• Cập nhật vào Hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về chăn nuôi

→ Doanh nghiệp gia công nếu không kiểm soát mã số nhà yến đầu vào sẽ dẫn đến sản phẩm có thể bị loại khỏi xuất khẩu chính ngạch, đặc biệt là thị trường Trung Quốc.

3. Quy hoạch vùng nuôi yến:

Doanh nghiệp chỉ được phép hợp tác nhà yến thuộc:

• Vùng nuôi chim yến được Hội đồng Nhân Dân tỉnh phê duyệt

• Không thuộc khu cấm hoặc hạn chế

Nếu nguyên liệu đến từ vùng nuôi “ngoài quy hoạch”, nguy cơ không được cấp chứng nhận và bị thu hồi sản phẩm khi thanh kiểm tra

6 yếu tố quan trọng trong gia công yến

1. Yến tố xuất khẩu 

Muốn xuất khẩu tổ yến chính ngạch (đặc biệt sang Trung Quốc), doanh nghiệp phải đáp ứng:

• Nhà máy đạt ISO 22000, HACCP

• Có hệ thống kiểm soát chất lượng độc lập

• Có hồ sơ truy xuất toàn chuỗi

• Được phía nhập khẩu phê duyệt danh sách doanh nghiệp

2. Kiểm soát vi sinh 

Rất nhiều sản phẩm yến bị trả về không phải vì “không ngon”, mà vì: tổng khuẩn vượt ngưỡng; nhiễm E.coli & Salmonella; độ ẩm không đạt dẫn đến phát sinh nấm mốc.

Doanh nghiệp cần yêu cầu:

• Test vi sinh định kỳ

• Hồ sơ kiểm nghiệm từng lô

• Hệ thống phòng sạch khi chưng yến

→ Đây là yếu tố chính nếu muốn đưa sản phẩm vào: bệnh viện, hệ thống nhà thuốc và chuỗi bán lẻ cao cấp.

3. Tỷ lệ yến thật trong sản phẩm 

Hiện nay, thị trường tồn tại: yến “ảo phần trăm”, yến pha phụ gia tạo sợi quá nhiều, yến tăng độ sánh bằng carrageenan. Vì vậy, doanh nghiệp gia công cần cam kết tỷ lệ yến tươi thực tế; công khai hàm lượng yến chuẩn; có kiểm nghiệm thành phần.

4. Thiết kế sản phẩm gắn với chiến lược kinh doanh

Gia công yến hiệu quả cần:

5. Gia công yến phải song hành với pháp lý thương hiệu

Rất nhiều doanh nghiệp gia công xong mới đăng ký nhãn hiệu, hoặc bị “cướp thương hiệu” khi sản phẩm bán tốt. Vì vậy, doanh nghiệp cần làm song song:

• Đăng ký nhãn hiệu

• Công bố chất lượng

• Đăng ký mã vạch

• Công bố ATTP

• Bảo hộ kiểu dáng bao bì

6. Chọn đối tác gia công yến 

Một đối tác gia công yến tốt phải:

• Có nhà máy đạt ISO 22000, HACCP

• Có năng lực kiểm nghiệm nội bộ

• Có hệ thống truy xuất nguồn gốc

• Có kinh nghiệm xuất khẩu

• Tư vấn được chiến lược sản phẩm, pháp lý và thị trường

Ví dụ:
SKNEST - Đối tác gia công yến OEM/ODM sở hữu nhà máy chuẩn ISO 22000 & HACCP với công suất 70 triệu sản phẩm/năm, cam kết chuẩn sạch - chuẩn chất - chuẩn xuất khẩu. Phù hợp cho doanh nghiệp muốn xây dựng thương hiệu yến bài bản & dài hạn

Những khó khăn thực tế khi gia công yến doanh nghiệp cần chuẩn bị trước

1. Duy trì chất lượng đồng đều giữa các lô

2. Nguồn cung yến không ổn định

3. Áp lực cạnh tranh khốc liệt

4. Vốn đầu tư ban đầu lớn

Checklist gia công yến cho doanh nghiệp mới

Trước khi ký hợp đồng gia công yến, hãy tự hỏi:

• Sản phẩm có truy xuất được đến nhà yến không?

• Nhà máy đạt ISO/HACCP chưa?

• Có test vi sinh định kỳ không?

• Có hỗ trợ pháp lý ATTP & xuất khẩu không?

• Có minh bạch tỷ lệ yến thật không?

• Có tư vấn chiến lược sản phẩm theo kênh bán không?

Kết luận: Gia công yến không chỉ là sản xuất, mà còn là chiến lược sống còn

Trong bối cảnh pháp lý ngày càng siết chặt, yêu cầu xuất khẩu liên tục được nâng cao, người tiêu dùng trở nên khắt khe hơn trong lựa chọn, đồng thời Google và các sàn thương mại điện tử ngày càng ưu tiên hiển thị những thương hiệu minh bạch, có nguồn gốc rõ ràng. 

→ Nếu muốn xây dựng vị thế bền vững trên thị trường, doanh nghiệp bắt buộc phải chuyển mình theo hướng bài bản và dài hạn: 

⧫ Từ gia công chuẩn pháp lý để đảm bảo sản phẩm hợp lệ và đủ điều kiện lưu thông và xuất khẩu.

⧫ Chuẩn chất lượng để tạo niềm tin thực sự với khách hàng

⧫ Truy xuất nguồn gốc nhằm minh bạch hóa toàn bộ chuỗi giá trị; cho đến chiến lược thương hiệu.

Tất cả những điều trên sẽ giúp sản phẩm yến không chỉ bán được mà còn được ghi nhớ, tin tưởng và trở thành lựa chọn lâu dài. Đây chính là nền móng để doanh nghiệp yến phát triển bền vững trong kỷ nguyên cạnh tranh bằng chất lượng và uy tín.